VT5 is een snelle, intuïtieve Android-app voor het vastleggen van vogeltrekwaarnemingen via spraakinvoer. De app is ontworpen voor gebruik in het veld door vogelwaarnemers en synchroniseert automatisch met www.trektellen.nl.
- Eerste Installatie
- Permissies Toekennen
- SAF-map Kiezen
- Automatisch Aangemaakte Bestanden
- Server Data Downloaden
- Metadata Instellen
- Soorten Kiezen & Recente Soorten
- Waarneming Toevoegen via Tegels
- Waarneming Toevoegen via Spraakinvoer
- Waarneming Annoteren
- Alias Aanmaken (Spraakinvoer Opslaan)
- Soorten Toevoegen tijdens Telling
- Huidige Stand Scherm
- Telling Afronden
- Auto-Weather Systeem
Na het installeren van de APK start u de VT5-app. U komt terecht op het Hoofdscherm met zes knoppen:
| Knop | Functie |
|---|---|
| (Her)Installatie | Opent het installatieproces voor eerste configuratie of herconfiguratie |
| Invoeren telpostgegevens | Start een nieuwe telling (na installatie) |
| Toggle alarm | Schakelt het uurlijkse alarm in/uit |
| Bewerk tellingen | Mogelijkheid om bestaande tellingen nog aan te passen en op te slaan |
| Opkuis submap 'exports' | Opschonen van de submap exports op de tien laatste bestanden na |
| Instellingen | Stel een aantal gebruikersinstellingen in met betrekking tot de interface |
Klik op "(Her)Installatie" om naar het InstallatieScherm te gaan.
VT5 vraagt om de volgende permissies:
| Permissie | Waarvoor nodig |
|---|---|
Microfoon (RECORD_AUDIO) |
Spraakherkenning voor het invoeren van waarnemingen |
Locatie (ACCESS_FINE_LOCATION, ACCESS_COARSE_LOCATION) |
Auto-weather functie: ophalen van actuele weergegevens |
| Opslagtoegang (via SAF) | Bestanden opslaan en laden in Documents/VT5/ |
Alarm (SCHEDULE_EXACT_ALARM) |
Uurlijks alarm op de 59e minuut |
Trillen (VIBRATE) |
Feedback bij alarmmeldingen |
De app vraagt deze permissies automatisch aan wanneer ze nodig zijn.
SAF (Storage Access Framework) is het moderne opslagsysteem van Android. U kiest zelf de map waar VT5 bestanden mag opslaan.
- In het
InstallatieScherm, klik op "Kies Documents map" - Android toont een bestandskiezer
- Navigeer naar uw Documents-map (of maak deze aan)
- Klik op "Gebruiken" of "Toestaan"
- De status verandert naar: "SAF OK - Alle mappen aanwezig"
Klik op "Controleer/Maak mappen" om te verifiëren dat alle submappen bestaan:
Documents/VT5/assets/Documents/VT5/serverdata/Documents/VT5/counts/Documents/VT5/exports/Documents/VT5/binaries/
Na het configureren van SAF maakt VT5 de volgende structuur aan:
Documents/VT5/
├── assets/ # Master data & configuratie
│ ├── alias_master.json # Alle aliassen (soortnaam-synoniemen)
│ ├── alias_master.meta.json # Metadata over de alias index
│ ├── alias_index.json # Exportformaat van aliases
│ ├── annotations.json # Annotatie-opties (leeftijd, geslacht, kleed)
│
├── binaries/ # Geoptimaliseerde runtime bestanden
│ ├── aliases_optimized.cbor.gz # Binaire alias-index (snel laden)
│ └── species_master.cbor.gz # Soortenlijst (binair)
│
├── serverdata/ # Gedownloade server data
│ ├── species.json # Alle vogelsoorten
│ ├── site_species.json # Soorten per telpost
│ ├── sites.json # Telposten/locaties
│ ├── codes.json # Weer- en overige codes
│ └── checkuser.json # Gebruikersinfo na login
│
├── counts/ # Opgeslagen tellingen
│ └── <timestamp>_count_<id>.json # Per telling een JSON-bestand
│
└── exports/ # Exports & logs
└── alias_precompute_log_<ts>.txt
- Vul uw trektellen.nl gebruikersnaam in bij "Login"
- Vul uw wachtwoord in
- Klik op "Bewaar" om de gegevens veilig op te slaan
Klik op "Test login" om te verifiëren dat uw credentials werken. Bij succes ziet u uw gebruikersinfo. Als je dit doet worden ook de gebruikergegevens lokaal opgeslagen zodat die later kunnen gebruikt worden voor de upload naar de server.
-
Klik op "Download JSONs van server"
-
De app downloadt:
species.json— Alle vogelsoortensite_species.json— Soorten per telpostsites.json— Beschikbare telpostencodes.json— Weer- en overige codes
-
Automatisch wordt
annotations.jsonaangemaakt inassets/met standaard annotatie-opties (leeftijd, geslacht, kleed) indien nog niet aanwezig -
Na het downloaden wordt automatisch de alias-index bijgewerkt
De alias-index wordt automatisch bijgewerkt na het downloaden van server data. U kunt handmatig een rebuild forceren via "Forceer heropbouw alias index".
Klik op "Klaar" om terug te keren naar het hoofdscherm.
Het MetadataScherm is waar u de telling voorbereid voordat u begint met waarnemen.
Klik op "Invoeren telpostgegevens" in het hoofdscherm.
| Veld | Beschrijving |
|---|---|
| Telpost | Kies een telpost uit de dropdown (gedownload van server) |
| Datum | Automatisch ingevuld met vandaag; klik om aan te passen |
| Starttijd | Automatisch ingevuld met huidige tijd; klik om aan te passen |
| Tellers | Uw naam (automatisch ingevuld vanuit login), vul manueel aan met collega tellers |
| Windrichting | 16-punts kompasroos (N, NNO, NO, ONO, etc.) |
| Windkracht | Beaufort schaal (0-12) |
| Bewolking | Achtsten (0/8 tot 8/8) |
| Neerslag | Geen, motregen, regen, etc. |
| Temperatuur | Graden Celsius (C°) |
| Zicht | Meters |
| Luchtdruk | Hectopascal (hPa) |
| Weer opmerking | Vrij tekstveld voor extra weerinfo |
Na het invullen van de metadata, klik op "Verder" om naar het soortenselectiescherm te gaan.
Het SoortSelectieScherm toont alle beschikbare vogelsoorten voor uw telling.
┌───────────────────────────────────────┐
│ [Zoekbalk: Typ om te zoeken] │
├───────────────────────────────────────┤
│ ═══ Recente Soorten (5) [✓] Alles ══ │ ← Header met "Selecteer alle recente"
│ ┌─────────┐ ┌─────────┐ │
│ │ Buizerd │ │ Koolmees│ │ ← Recent gebruikte soorten
│ └─────────┘ └─────────┘ │
│ ───────────────────────────────────── │ ← Scheidingslijn
│ ┌─────────┐ ┌─────────┐ │
│ │ Aalschol│ │ Appelvk │ │ ← Alfabetische lijst
│ └─────────┘ └─────────┘ │
│ ... │
├───────────────────────────────────────┤
│ Totaal: 245 soorten | 12 geselecteerd │
│ [Annuleer] [OK] │
└───────────────────────────────────────┘
- Bovenaan ziet u de soorten die u recent heeft gebruikt
- Klik op "Alles" checkbox om alle recente soorten in één keer te selecteren
- Recente soorten worden automatisch bijgehouden (max. 30 items)
- Typ in de zoekbalk om snel soorten te vinden
- Zoeken werkt op naam én ID
- De zoekfunctie is accent-insensitief ("e" vindt ook "é")
- Tik op een soort om te selecteren/deselecteren
- Geselecteerde soorten krijgen een vinkje
- De teller onderaan toont hoeveel soorten zijn geselecteerd
Klik op "OK" om de selectie te bevestigen en naar het telscherm te gaan.
In het TellingScherm ziet u uw geselecteerde soorten als tegels (tiles).
┌──────────────────────────────────────┐
│ ═══ Spraakherkenning Resultaten ═══ │
│ ┌──────────────────────────────────┐ │ ← Tussenstands spraakherkenning
│ │ [Partials - blauw kader] │ │ ← Een lijn aantikken opent een popup scherm om een alias toe te voegen
│ └──────────────────────────────────┘ │
│ ┌──────────────────────────────────┐ │ ← Definitieve resultaten
│ │ [Finals - groen kader] │ │ ← Een lijn aantikken opent een annotatiescherm voor die waarneming
│ └──────────────────────────────────┘ │
├──────────────────────────────────────┤ ← Actieknoppen [Overzicht van totalen tot nu toe]
│ [Totalen] [+ Soorten] [Afronden] │ ← [Soort toevoegen][Uploaden naar server]
├──────────────────────────────────────┤
│ ┌─────────┐ ┌─────────┐ ┌─────────┐ │
│ │ Buizerd │ │ Sperwer │ │ Vink │ │ ← Soort-tegels met aantallen naar beide richtingen
│ │ 3 . 12 │ │ 0 . 0 │ │ 12 . 54 │ │ ← Een tegel aantikken opent een dialoog om handmatig aantallen toe te voegen
│ └─────────┘ └─────────┘ └─────────┘ │
│ ... │
└──────────────────────────────────────┘
- Tik op een partials-lijn in het blauwe kader
- Er verschijnt een dialoog: "Alias toevoegen voor [partial-tekst]"
- Kies een soort om deze alias aan te toe te wijzen, tik op [Toevoegen]
- Als de gebruiker een lijn kiest waarin ook een aantal is herkend, dan word dit aantal automatisch ingevuld bij de telling / tegel
- Tik op een 'final-logregel' in het groene kader
- Je komt terecht in het annotatiescherm, waarin verschillende parameters kunnen worden toegevoegd
- Je kan ook waarnemingen splitsen over hoofdrichting, tegenrichting en lokaal
- Er zijn ook checkboxen om de waarneming te markeren of in handteller-modus te zetten
- Alle wijzigingen worden opgeslagen bij het tikken op [OK]
Opmerking Als je in het annotatiescherm aantallen ingeeft en tegelijk ook andere opties aantikt, dan gelden deze andere opties voor alle aantallen, dus ook voor 'tegenrichting' en 'lokaal' !!
[Totalen] : Toont een huidige stand van zaken van de lopende telling.
[Toevoegen] : Extra soorten manueel toevoegen aan de lopende telling.
[Afronden] : Sluit een lopende telling af en upload deze naar de server. (Nadien heb je de keuze om een vervolgtelling te maken).
Op elke 59ste minuut van het begonnen uur verschijn het "Totalenscherm" met de huidige stand van zaken voor de lopende telling.
Na controle is het aangeraden om de telling alsnog af te ronden en naar de server te sturen.
Na het uploaden kan je kiezen om niet verder te tellen **[Annuleren] of een vervolgtelling te starten [OK].
- Tik op een soort-tegel
- Er verschijnt een dialoog: "Voer aantal in voor [Soortnaam]"
- Typ het aantal (bijv.
5) - Klik op "OK"
- Het aantal wordt opgeteld bij de huidige telling
- De tegel toont het nieuwe totaal
- In het Finals-venster verschijnt:
Buizerd -> +5 - De telling wordt automatisch opgeslagen in een backup-bestand
VT5 is geoptimaliseerd voor snelle spraakherkenning van Nederlandse vogelnamen.
- Volumetoets (omhoog of omlaag) indrukken en loslaten
- Of automatisch via voice-key handler of een BT-HID knop
Spreek in het formaat: "Soortnaam Aantal"
| U zegt | Resultaat |
|---|---|
| "Buizerd vijf" | Buizerd +5 |
| "Koolmees" | Koolmees +1 (impliciet 1) |
| "Wilde eend tien" | Wilde Eend +10 |
| "Vink twee" | Vink +2 |
VT5 herkent Nederlandse telwoorden:
- één, twee, drie, vier, vijf, zes, zeven, acht, negen, tien
- elf, twaalf, dertien, veertien, etc.
- twintig, dertig, veertig, vijftig, etc.
- Partials (blauw kader): Tussenresultaten terwijl u spreekt
- Finals (groen kader): Definitief herkende en geregistreerde waarnemingen
Als u een soort noemt die niet in uw tegels zit:
- VT5 toont een bevestigingsdialoog
- "Soort 'Wielewaal' herkend met aantal 2. Toevoegen?"
- Kies "Ja" om de soort toe te voegen, of "Nee" om te annuleren
Bij onduidelijke herkenning toont VT5 een suggestielijst met kandidaten. Tik op de juiste soort om te selecteren.
Sommige soorten zijn door de aard van Android Speech Recognition (hoofdzakelijk ontwikkeld voor een Engelstalig taalgebied) minder gemakkelijke te herkennen. Soorten zoals 'fuut" worden vaak genegeerd omdat ze teveel lijken op het Engelse woord 'fu#@ck'. Bij moeilijke soorten is het dan ook aangeraden om met verkleinwoorden te werken of meervouden "futen" - "sijsjes" - "kauwen". Soorten waarvan de naam begint met een getal is ook niet altijd als dusdanig herkenbaar voor de spraakinvoer (denk aan "drieteenmeeuw" - "drieteenstrandloper") dit komt omdat het algoritme eerst een 'soortnaam' verwacht en pas daarna het aantal exemplaren.
U kunt waarnemingen annoteren met extra details zoals leeftijd, geslacht, kleed, locatie en hoogte.
- Tik op een regel in het Finals-venster (groene kader)
- Het
AnnotatieSchermopent
| Categorie | Opties |
|---|---|
| Leeftijd | adult, 1e-kj, 2e-kj, 3e-kj, onbekend, etc. |
| Geslacht | man, vrouw, onbekend |
| Kleed | zomer, winter, overgangskleed, etc. |
| Locatie | over telpost, passend, rustend, etc. |
| Hoogte | < 10m, 10-50m, 50-100m, > 100m, etc. |
| Markeren | Speciale waarneming markeren |
| Handteller | Tally-telling modus |
- Hoofdrichting (ZW of NO afhankelijk van seizoen - de periode wordt automatisch bepaald )
- Tegenrichting
- Lokaal (lokale vogels, niet trekkend)
Veld voor vrije tekst (bijv. bijzondere kenmerken)
Klik op "OK" om de annotatie op te slaan. De annotatie wordt gekoppeld aan de specifieke waarneming.
Als VT5 een gesproken tekst niet herkent, kunt u deze als alias opslaan voor toekomstig gebruik.
- Regionale namen ("ekster" vs "Euraziatische Ekster")
- Afkortingen ("bui" voor "Buizerd")
- Fonetische varianten ("koolmees" vs "koolmeest")
- Tik op een niet-herkende tekst in het Partials-venster (blauw kader)
- Het
AddAliasDialogopent - Kies de gesproken tekst (indien meerdere opties)
- Selecteer de doelsoort via autocomplete
- Klik op "Toevoegen"
- De alias wordt opgeslagen in
alias_master.json - De alias-index (
aliases_optimized.cbor.gz) wordt bijgewerkt - Volgende keer wordt deze spraakvariant automatisch herkend
Gesproken: "bui"
Gekoppeld aan: "Buizerd"
Volgende keer: "bui vijf" → Buizerd +5
U kunt extra soorten toevoegen terwijl een telling actief is.
- Klik op "+ Soorten" in het telscherm
- Het
SoortSelectieSchermopent - Selecteer extra soorten
- Klik op "OK"
- De nieuwe soorten verschijnen als tegels in het telscherm
Als u via spraak een soort noemt die niet in de tegels zit, biedt VT5 aan om deze toe te voegen (zie sectie 9).
Het HuidigeStandScherm toont een overzicht van alle getelde soorten met hun aantallen.
Klik op "Totalen" (of "Huidige stand") in het telscherm.
┌────────────────────────────────────────────┐
│ Huidige Stand │
├────────────┬────────┬───────┬──────────────┤
│ Soortnaam │ Totaal │ ZW │ NO │
├────────────┼────────┼───────┼──────────────┤
│ Buizerd │ 15 │ 12 │ 3 │
│ Sperwer │ 8 │ 8 │ 0 │
│ Vink │ 250 │ 200 │ 50 │
│ ... │ ... │ ... │ ... │
├────────────┴────────┴───────┴──────────────┤
│ Totaal: 523 | ZW: 420 | NO: 103 │
│ │
│ [OK - Terug] │
└────────────────────────────────────────────┘
- Soortnaam: Naam van de soort
- Totaal: Som van hoofdrichting + tegenrichting
- ZW/NO: Aantallen per richting (labels afhankelijk van seizoen)
- ZW-seizoen (juli-december): Hoofdkolom = "ZW", Terugkolom = "NO"
- NO-seizoen (januari-juni): Hoofdkolom = "NO", Terugkolom = "ZW"
Klik op "OK" om terug te keren naar het telscherm.
Op elke 59e minuut van het uur herinnert de app u eraan om een telling af te ronden via een alarmmelding (uitschakelbaar) Na het voltooien van uw telling uploadt u de gegevens naar trektellen.nl.
- Klik op "Afronden" in het telscherm
- VT5 vraagt om bevestiging: "Weet je zeker dat je wilt afronden?"
- Klik op "Ja" om te bevestigen
- VT5 bouwt een
counts_saveenvelope met:- Alle metadata (telpost, datum, tijd, weer)
- Alle waarnemingen met annotaties
- De envelope wordt geüpload naar trektellen.nl
- Bij succes:
- Lokale backup-bestanden worden opgeruimd
- De telling wordt opgeslagen in
counts/als archief - U keert terug naar het MetadataScherm
- Bij netwerkfouten blijven de gegevens lokaal bewaard
- U kunt later opnieuw proberen via "Afronden"
Afgeronde tellingen worden opgeslagen als:
Documents/VT5/counts/<timestamp>_count_<online_id>.json
VT5 kan automatisch actuele weergegevens ophalen via GPS en een weer-API.
- In het
MetadataScherm, klik op "Auto Weer" (of wolk-icoon) - Bij eerste gebruik: sta locatiepermissie toe
- VT5 haalt de huidige locatie op
- Weergegevens worden automatisch ingevuld
| Veld | Bron |
|---|---|
| Windrichting | GPS + weer-API (16-punts kompas) |
| Windkracht | Windsnelheid omgezet naar Beaufort |
| Bewolking | Cloud cover % omgezet naar achtsten |
| Neerslag | Precipitation code |
| Temperatuur | Actuele temperatuur in °C |
| Zicht | Visibility in meters |
| Luchtdruk | Sea-level pressure in hPa |
- De "Auto Weer" knop wordt blauw gekleurd
- De knop wordt uitgeschakeld (om dubbel ophalen te voorkomen)
- U kunt handmatig waarden aanpassen indien nodig
VT5 gebruikt de Open-Meteo API voor weergegevens (gratis, geen API-key nodig).
A: Controleer of u alle permissies heeft toegekend. Ga naar Android Instellingen > Apps > VT5 > Permissies.
A: Controleer of microfoonpermissie is toegekend. Zorg voor een rustige omgeving voor betere herkenning.
A: Maak een alias aan (zie sectie 11) of zoek de soort handmatig via de zoekfunctie.
A: Controleer uw internetverbinding. Open de app en klik op "Afronden" om opnieuw te proberen.
A: Sluit de app zonder op "Afronden" te klikken. De lokale data blijft bewaard. Gebruik de "Afsluiten" knop in het hoofdscherm voor een veilige afsluiting.
- Minimale Android versie: Android 13 (API 33)
- Taalondersteuning: Nederlands (primair)
- Offline functionaliteit: Kernfuncties werken zonder internet
- Data opslag: Android SAF (Documents/VT5/)
- Backend: www.trektellen.nl
Voor vragen of problemen, neem contact op met de app-ontwikkelaar.
Versie: 1.0.1 | Laatste update: 2025-12-18

